Volgens de DSM-5 criteria:
292.89 obsessieve-compulsieve stoornis
A. Aanwezigheid van obsessies (dwanggedachten), compulsies (dwanghandelingen) of beide:
Obsessies worden gedefinieerd door:
Recidiverende en persisterende gedachten, impulsen of voorstellingen, die gedurende bepaalde momenten van de stoornis als intrusief en ongewenst worden ervaren en bij de meeste betrokkenen duidelijke angst of lijdensdruk veroorzaken.
De betrokkene probeert deze gedachten, impulsen of voorstellingen te negeren of te onderdrukken, of deze te neutraliseren met een andere gedachte of handeling (bijvoorbeeld een compulsie).
Compulsies worden gedefinieerd door :
Repetitieve handelingen (bijvoorbeeld handen wassen, ordenen, controleren) of psychische activiteiten (bijvoorbeeld bidden, tellen, in gedachten woorden herhalen) waartoe betrokkene zich gedwongen voelt in reactie op een obsessie of volgens regels die rigide moeten worden toegepast.
De handelingen of psychische activiteiten zijn gericht op het voorkomen of verminderen van de angst of de lijdensdruk, of op het voorkomen van een bepaalde gevreesde gebeurtenis of situatie; deze handelingen of psychische activiteiten hebben echter geen reëel verband met datgene wat daardoor moet worden geneutraliseerd of voorkomen, of zijn duidelijk excessief.
B. De obsessies of compulsies zijn tijdrovend (zij nemen bijvoorbeeld meer dan een uur per dag in beslag) of veroorzaken klinisch significante lijdensdruk of beperkingen in het sociale of beroepsmatig functioneren of in het functioneren op andere belangrijke terreinen
C. De obsessieve-compulsieve symptomen kunnen niet worden toegeschreven aan de fysiologische effecten van een middel (zoals een drug of medicatie) of aan een andere somatische oorzaak.
D. De stoornis kan niet beter worden verklaard door de symptomen van een andere psychische oorzaak (bijvoorbeeld zich overmatig zorgen maken bij de gegeneraliseerde angststoornis).
En in mijn eigen OCD coach taal:
OCD wordt ook wel gedefinieerd als ‘’magisch denken’’. En dit klopt, dit kan OCD. Je denkt dat je met jouw gedachten en handelingen situaties kunt controleren. Het probleem is dat je daar zodanig in bent gaan geloven, dat het waarheid is geworden en je daar nu last van ondervindt. Je bent slaaf geworden van de OCD.
OCD is ontzettend breed en er zijn vast ook gedachten en handelingen waar we nog geen naampje aan hebben gegeven. Waar OCD voorheen onder de ‘’angststoornissen’’ viel in de DSM, is het nu een eigen, op zichzelf staande stoornis. Ik ben het hier mee eens, want het is inderdaad meer dan alleen een angst. Ik zou het eerder een overtuigingstoornis noemen.
Natuurlijk, het start vaak met een angst. Hierop volgt een nare gedachte, een gevoel en een handeling (compulsie) en dit stelt gerust. Welkom bij de cirkel van OCD. Zonder gedachte (angst) geen compulsie, en vice versa. Dit gaat over in dwang, en uiteindelijk ook routine. Over sommige compulsies denk je niet echt meer na, maar doe je gewoon. Ergens weten we vaak wel dat het niet waar is, en dat wij iets niet kunnen controleren door een compulsie te doen. Maar toch doen we het, ik noem het soms ook wel een verslaving. Dit omdat het goede en geruste gevoel dat je krijgt na een compulsie, een verslaving kan worden. Want iedereen wil zich nu eenmaal goed en gerust voelen, toch?
Al het gedrag wat wij met ons ‘’OCD brein’’ hebben aangeleerd, doen wij omdat wij onszelf hierin hebben laten geloven. De gedachte die voorbijkomt, daar moet wel een kern van waarheid in zitten want anders zouden we het niet denken, toch? Het mooie hiervan is, alles wat aangeleerd is kunnen we ook weer afleren. Je kunt jezelf eigenlijk alles wijs maken en je kunt overal in gaan geloven, zolang je het maar vaak genoeg herhaalt voor jezelf. Dit is wat onze OCD kant van ons brein ook met ons doet.
En onthoud: OCD gaat nooit helemaal over, maar het is goed te behandelen zodat het leefbaar wordt voor jezelf. Je brein trainen, anders denken, het leefbaar maken voor jezelf, de last verdwijnt naar de achtergrond en uiteindelijk lach je achteraf gezien een beetje om je eigen rituelen die je had. De invloed die OCD op jouw dagelijks leven heeft van een 10 (heel erg) naar een 1 of 2 brengen. Dat is het doel van mijn coaching.